
Men kon er op wachten: Das Kapital beleeft sinds het einde van de jaren '70 weer herdruk op herdruk. De hele geletterde babyboom-generatie heeft nog wel ergens een Pegasus-uitgave of, veel chiquer, een Oostduitse Dietz-editie dan wel rechtstreeks in Moskou gekochte pil, op een verstofte plank staan. Zeldzaam zijn ze dus niet en nog steeds tamelijk onleesbaar. Nochtans is Marx' beschrijving van de revolutionaire werking van het marktmechanisme met zijn grote nadruk op concurrentie nog steeds zeer nuttig als analyse van het kapitalistische systeem (verontachtzaam daarbij wel de ideologische aangroeisels). Zelf mocht ik ooit een exemplaar van het tweede deel, opgedragen door Marx aan Charles Darwin, vasthouden - de twee grootste revolutionairen van de 19e eeuw.
Met de huidige financiële crisis is er natuurlijk een rijke keus uit allerlei oudere onheilsliteratuur over de tekortkomingen van de kapitalistische economische orde. Vanwege de actuele titel koos ik voor het tractaat van de oud-directeur van de Nederlandsche Spoorwegen - bepaaldelijk geen marxist - over de problemen die Nederland ondervond door het zo laat loslaten van de zg. gouden standaard (1936), waardoor de ontwrichtende werkloosheid hier veel ernstiger werd dan onvermijdelijk was geweest. Waardevast geld verwijst naar het grootste spook, inflatie, en naarmate die nu niet al te zeer oploopt zal de huidige financiële crisis de zoveelste hobbel blijken te zijn in het zichzelf voortdurend vernieuwend kapitalisme - maar geen herhaling van de ramp van 1929 en van alles wat daarna kwam.
J. Goudriaan: Waardevast geld, de eerste voorwaarde voor het behoud van welvaart, vrijheid en cultuur.
Haarlem: Tjeenk Willink & Zoon, 1937; 48pp., tabellen, grafieken, 8vo, gebrocheerd, ex libris op binnenkant omslag. Niet opengesneden!
€ 10.00
© jeroen clausman webdesign 2006;
www.clausman.nl